Globalizacja - oznacza zwiększanie współzależności i integracji państw, społeczeństw, gospodarek i kultur czyli tworzenie się światowego społeczeństwa.
Jest procesem nieuniknionym, który posiada wady jaki zalety. Mająca wymiar gospodarczy społeczny, polityczny i kulturowy.
Intensywny rozwój globalizacji nastąpił wraz z rozwojem technologicznym oraz powstaniem organizacji międzynarodowych takich jak:
- Unia europejska
- ONZ
- NATO
- Bank światowy
- Międzynarodowy fundusz walutowy
- Światowa organizacja handlu
- Organizacje pozarządowe np. Amnesty Internationals
Zalety globalizacji:
- rozwój cywilizacyjny
- wzrost dobrobytu
- znoszenie barier w przepływach ludności, dóbr, usług, kapitału
- wymianę doświadczeń naukowych
- spadek kosztów produkcji
- liberalizacja gospodarki
- minimalizacja państw słabo rozwiniętych
Minusy globalizacji:
- ograniczenia suwerenności państw
- brak kontroli migracji
- globalizacja problemów
- zanik tożsamości narodowych
- rezygnacji z rozwoju kultury regionalnej na rzecz kultury masowej
- zaostrzenie agresywnej konkurencji
- cyberprzestępczość
Problemy globalne charakteryzują się:
- globalnym wymiarem (ubóstwo, niedożywienie, zbrojenia)
- złożonością
- oddziaływaniem wielu czynników (transfer technologii, korupcja itp.)
- konsekwencje globalne
Aby rozwiązać problemy globalne wymagana jest współpraca międzynarodowa.
W XXI wieku pojawiły się nowe zagrożenia:
- wojna jądrowa
- degradacja środowiska
- szybki przyrost ludności (głód)
- problem wyżywienia ludzkości
- dysproporcje rozwojowe państw
- ograniczone zasoby naturalne (kończenie się zasobów)
- terroryzm międzynarodowy i wewnętrzne zagrożenia bezpieczeństwa
- cyberprzestępczość
Wyzwania i problemy XXI wieku:
Bezpieczeństwo międzynarodowe
Bezpieczeństwo systemu międzynarodowego możemy podzielić na:
- polityczne, militarne, ekonomiczne, społeczne, ekologiczne (kryterium przedmiotowe)
- naturalne, techniczne, strojowe, demograficzne, ideologiczne, gospodarcze, edukacyjne, psychologiczne, kulturowe (kryterium źródła zagrożenia)
- światowe, międzynarodowe, państwowe, jednostki administracyjnej (kryterium skali zagrożeń)
Gwarantuje rozwój państw i społeczeństwa i składa się z:
- zagrożeń zewnętrzne (inne państwa, zbrojenia, wojny)
- wolności ekonomicznej
- wolności społecznej
- wolności kulturowej
- utrzymania pokoju
Negatywny wpływ na bezpieczeństwo międzynarodowe mają kryzysy ekonomiczne, finansowe, nierówności rozwojowe gospodarek państw, zadłużenie międzynarodowe oraz sankcje i restrykcje ekonomiczna nakładane na państwa. Poniżej kilka zagrożeń składających się na Bezpieczeństwo międzynarodowe
Dysproporcje rozwojowe
- dostęp do surowców (ropa, gaz ziemny)
- słaba pozycja międzynarodowa przez brak dostępu do surowców
Rozwiązanie
Współpraca i wzajemna integracja gospodarcza.
Globalne kryzysy (np. finansowe)
- skutkiem zadłużenia międzynarodowego
- nadmierne zadłużenie nisko rozwiniętych państw
Rozwiązania
Powołanie takich organizacji jak Bank światowy, Międzynarodowy fundusz walutowy
Zagrożenie militarne
- Wzrost siły militarnej powoduje automatyczne poczucie niebezpieczeństwa wśród pozostałych i prowadzi do nieustannego wyścigu zbrojeń.
- pomimo podpisania wielu układów rozbrojeniowych państwa posiadają arsenały broni różnego rodzaju (jądrowej też) pomimo redukcji broni atomowej
- handel bronią stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa narodowego
Broń jądrowa:
Rosja – 7290,
USA – 7000,
Francja - 300,
Chiny – 260,
Wielka Brytania – 215,
Pakistan – 110-130,
Indie 110-120,
Izrael 80,
Korea Północna 10
Terroryzm
Jedno z najpoważniejszych źródeł niebezpieczeństwa międzynarodowego
Powody
- nasilanie imigracji islamistów
Skutki
- ataki terrorystyczne na całym świecie w których ginie wiele osób
Rozwiązanie:
- ograniczenie migracji
- większa restrykcja na granicach
Migracje
Powody:
- poprawa jakości życia
- wojny i konflikty zbrojne w rodzimych krajach
Skutki
- mieszanie się kultur
- brak zrozumienia kultur
- konflikty religijne i kulturowe
- konsekwencje polityczne związane z różnicą religii i kultur
Rozwiązanie:
- ograniczenie migracji
- uświadamianie ludzi
Bezpieczeństwo/zagrożenie ekologiczne
Powody
- działalność człowieka
- zmiany klimatyczne: efekt cieplarniany, zanik warstw ozonowej, wyginięcia roślin i zwierząt, brak surowców naturalnych (nieodnawialnych) i degradacja środowiska naturalnego
- zanieczyszczenie środowiska, zmiany klimatyczne, biotechnologia, nadmierna eksploatacja surowców, zniszczenie różnorodności ekologicznej
Skutki
- brak dostępu do wody pitnej
- głód
- śmierć z głodu i braku wody
- choroby powodowane zanieczyszczeniami środowiska i wody
Rozwiązania:
- ograniczenie wydobycia surowców
- wdrożenie nowych technologii w dziedzinie odnawialnych źródeł energii np. dotację itp.
- oczyszczanie środowiska
- stworzenie nowych praw i regulacji ograniczających zanieczyszczenia środowiska
Zagrożenia cybernetyczne
- polityczne motywowany atak lub groźba ataku na komputery, sieci i systemy informacyjne w celu zniszczenia infrastruktury oraz zastraszenia lub wymuszenia na rządzie i obywatelach daleko idących celów politycznych i społecznych.
Rozwiązania:
- podnoszenie świadomości ludzi
- wypracowanie i wdrożenie zmian prawnych i organizacyjnych, pozwalających na zapewnienie właściwego poziomu bezpieczeństwa cyberprzestrzeni i funkcjonujących w niej obywateli.
Bezpieczeństwo ekonomiczna
W skład bezpieczeństwa ekonomicznego wchodzi bezpieczeństwo energetyczne
Bezpieczeństwo energetyczne:
- dostęp do gazu, ropy i innych surowców energetycznych
- szantaże ekonomiczne (powód brak surowców)
- brak surowców gazu i ropy
Problem żywności
Problem jest natury geograficznej i politycznej.
Powody
- zbyt duży przyrost ludności w stosunku do zdolności wytwórczych (Rolnictwo).
- spadek liczby zgonów (wzrostu długości życia)
- marnowanie żywności
Skutki
- spore dysproporcje w spożyciu żywności na świecie.
- 60% dzieci w Indiach głoduje, 55% dorosłych w USA ma nadwagę. (nie jest do dobre kryterium :)) - sposób odżywiania i nawyki są problemem w przypadku otyłości, a nie nadmiar żywności. Warto brać pod uwagę kaloryczność posiłków przeciętnego Amerykanina :).
Rozwiązania
- Dystrybucja pożywienia mogłaby częściowo rozwiązać ten problem.
- Wzrost produkcji może nie rozwiązać problemu(Może go rozwiązać częściowo)
- podstawę problemu stanowi ilość ludności, można ograniczyć przyrostu naturalny prawnie jak np. w Chinach maksymalnie 1 dziecko w małżeństwie